Lịch sử như một dòng chảy liên tục. Trải qua mấy nghìn năm, trước bao biến động thăng trầm, trong tâm thức của cả dân tộc, Đền Hùng vẫn là nơi của bốn phương tụ hội, nơi con cháu phụng thờ công đức Tổ tiên. Dân tộc có chung một vị Quốc Tổ. Tất cả người Việt Nam đều hướng về ngày 10-3 âm lịch hằng năm là Ngày Giỗ Tổ Hùng Vương.

Hùng Vương là tên gọi chung của các đời Vua Hùng ở nước ta thuộc thời đại kim khí, cách đây đã mấy nghìn năm. Do nhu cầu trị thủy và chống giặc ngoại xâm, do việc trao đổi kinh tế và văn hóa ngày được đẩy mạnh, nên các bộ lạc do thủ lĩnh bộ lạc Văn Lang đứng đầu có xu hướng tập hợp, thống nhất, đoàn kết với nhau và dựng lên nước Văn Lang, mở ra thời đại các Vua Hùng.

Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng đã thể hiện tình cảm sâu đậm, máu thịt đối với Tổ tiên, nòi giống, trở thành biểu tượng cao đẹp trong cộng đồng, của mỗi người Việt Nam. Ngày Giỗ Tổ Hùng Vương là ngày hội chung của toàn dân, ngày mà mọi trái tim dầu ở muôn nơi vẫn đập chung một nhịp, mọi cặp mắt đều nhìn về cùng một hướng - Đền Hùng. Đây là dịp khắc sâu thêm vào tâm khảm mỗi chúng ta sự nghiệp to lớn và truyền thống tốt đẹp, quý báu của Tổ tiên, của thời đại các Vua Hùng đã có công dựng nước.

Mọi người dân Việt dù đang sinh sống nơi đâu, miền xuôi hay miền ngược, nông thôn hay thành thị, trong nước hay nước ngoài đều nêu cao đạo lý “lá rụng về cội”, tưởng nhớ đến ngày Giỗ Tổ, nhớ về cội nguồn: “Dù ai đi ngược về xuôi/ Nhớ ngày Giỗ Tổ mùng Mười tháng Ba”.

Câu ca đã được lưu truyền bao đời nay chính là lời nhắc nhở để “Con Lạc Cháu Hồng” đất Việt luôn luôn nhớ rằng, chúng ta cùng một Tổ tiên, cùng chung một cội nguồn.

Ngày Giỗ Tổ Hùng Vương đã trở thành ngày hội lớn ở khắp mọi miền đất nước, ngày hội tinh thần trong lòng mỗi người dân Việt Nam dù ở bất cứ đâu, theo bất cứ tôn giáo nào. Hướng về cội nguồn, tri ân công đức tổ tiên, mỗi người con đất Việt mang trong mình dòng máu Lạc Hồng luôn tự nhủ và mong ước làm sao để xứng đáng với Tổ tiên, với công lao của các Vua Hùng. Ngày này cả nước hướng về vùng Đất Tổ, người người trẩy hội Đền Hùng. Tổ tiên người Việt luôn muốn nhắc nhở con cháu: Ai ai cũng nên làm tròn bổn phận, nhiệm vụ và chức năng của mình, giữ đúng kỷ cương vua ra vua, cha ra cha, con ra con thì gia đình sẽ yên ổn, xã hội được an cư lạc nghiệp phồn vinh, hạnh phúc.

Lời di huấn này không chỉ được nhắc nhở hằng năm thông qua ngày hội giỗ mà còn được khắc ghi trên trống đồng Đông Sơn, trống thiêng của dân tộc, gửi gắm trong biểu tượng mặt trời nằm rạng rỡ giữa trống đồng. 

Từ thời đại Hùng Vương, trải qua hàng nghìn năm, dân tộc ta vượt qua bao thăng trầm lịch sử với nhiều hy sinh gian khổ, nhưng đầy khí phách anh hùng; có những lúc bị nô dịch, lầm than tủi cực song cuối cùng đã giành được vinh quang chói lọi với những thắng lợi vĩ đại, có ý nghĩa lịch sử.

Tình cảm hướng cội, nhớ nguồn của con cháu Lạc Hồng đất Việt trên khắp năm châu bốn biển ngày càng tha thiết, sâu đậm, một lòng hướng về cội nguồn, cùng ghi nhớ và tự hào về lịch sử, văn hóa của dân tộc. Đây không chỉ là ý thức tâm linh sâu xa, mà còn là niềm thương nỗi nhớ da diết, niềm tự hào giúp người Việt chung tay vượt qua khó khăn, góp phần đưa đất nước bước vào kỷ nguyên vươn mình, thịnh vượng.

Lộc Phát